وکیوم تراپی

درمان زخم های مزمن در بسیاری از افراد یک چالش پزشکی بزرگ است. زخم ها طی شرایطی می توانند پیچیده شوند و به روش های درمانی معمول پاسخ ندهند. روش های سنتی چون پانسمان و دارو درمانی اگرچه روش های اصلی و لازمه هستند، اما ممکن است نتوانند منجر به بهبودی کامل و سریع شوند.

بنابراین روش های دیگری نیز ابداع شده اند تا به بهبودی سریعتر کمک کنند؛ از جمله بهترین آن ها، وکیوم تراپی  یا درمان زخم با فشار منفی است.

با ایجاد فشار منفی کنترل شده بر زخم با استفاده از تجهیزات خاص، می توان محیطی ایده آل برای زخم فراهم کرد. در ادامه این مقاله هر آنچه لازم است در مورد وکیوم تراپی بدانید شرح می دهیم.

وکیوم تراپی چیست؟

در توضیح جامع تر از وکیوم تراپی زخم باید گفت که این روش، درمان با کمک مکش است. مکش موجب ایجاد فشار منفی در زخم می شود که مزایای زیادی دارد. در واقع دستگاه وکیوم با ایجاد یک خلاء (فضای خالی از هوا) در نواحی اطراف زخم، سبب کشیده شدن هوا به سمت دستگاه شده و این عمل مکش، فشار داخل زخم را کاهش می دهد یا به عبارتی فشار منفی ایجاد می کند. وکیوم درمانی با استفاده از یک مجموعه انجام می شود؛ بنابراین درمانگران با استفاده از یک سیستم که شامل دستگاه و تجهیزات است وکیوم تراپی را انجام می دهند.

تأثیرگذاری وکیوم تراپی ؟

درمان زخم با فشار منفی (NPWT)  از چندین جهت موجب بهبود زخم می شود، از جمله اصلی ترین آن ها تأثیرات زیر است:

خارج کردن مایعات و ترشحات اضافی از زخم:

فشار منفی و مکشی که بر زخم اعمال می شود ترشحات، مایعات و مواد زائد زخم را بیرون کشیده و به مخزن هدایت می کند. بنابراین زخم تمیز تر شده، باکتری های عفونت زا و سلول های مرده تا حدی خارج می شوند و فضای مناسب برای رشد بافت گرانوله ایجاد می شود. بدیهی است که تا بودن ترشحات زخم ترمیم نشده و امکان عفونت آن هم بیشتر می شود.

کاهش تورم:

خروج مواد اضافه به دنبال خود تورم (ادم) موجود را هم کاهش می دهد. تورم در زخم خود موجب حساس تر شدن زخم و درد بیمار می شود. بنابراین با چند جلسه دریافت وکیوم درمانی و کم شدن تورم، درد بیمار هم کمتر می شود. با کمتر شدن تورم، فشار و عوارضی که بر زخم وجود دارد هم کمتر می شود.

تحریک جریان خون:

می توان گفت بیشتر تأثیرگذاری درمان با فشار منفی بر زخم( وکیوم تراپی) به دلیل افزایش گردش خون است. با مکشی که در اطراف زخم ایجاد می شود، جریان خون افزایش می یابد. در واقع یکی از دلایل کند بودن بهبودی زخم های مزمن مانند زخم دیابتی و زخم بستر، گردش خون ضعیف است. با بهبود گردش خون اکسیژن و مواد مغذی بیشتر به محل آسیب می رسند. سلول های ترمیم کننده بافت نیز بهتر عمل کرده و فرآیند ترمیم سریعتر می شود.

نزدیک کردن لبه های زخم به هم:

با کاهش تورم ایجاد شده، خروج مواد اضافی و ایجاد حالت مکش در زخم، لبه های زخم به هم نزدیک می شوند. این عمل در کاهش اندازه زخم و بهبودی سریعتر آن بسیار مؤثر است.

کاهش بار میکروبی زخم:

با خارج شدن مایعات و ترشحات آلوده، باکتری ها و میکروارگانیسم های مضر نیز خارج می شوند. بنابراین بار باکترایی زخم به طور کلی کاهش می یابد، خطر عفونت کمتر می شود و زخم هم سریع تر درمان می شود.

البته انواع روش ها در وکیوم تراپی وجود دارد که با استفاده از مواد انتی باکتریال یا با مد وکیوم تراپی با شستشو میتوان این کار را انجام داد

تحریک بافت گرانوله به رشد:

فشار منفی ایجاد شده باعث تحریک رشد بافت گرانوله و ایجاد بافت سالم و جدید در زخم می شود. این امر در ترمیم زخم ضروریست.

کاربرد های وکیوم تراپی:

ممکن است برای درمان زخم های ترومایی یا مزمن به وکیوم تراپی نیاز داشته باشید. زخم مزمن زخمی است که با گذشت زمان درمان نمی شود و می تواند در زخم های مرتبط با دیابت اتفاق بیافتد. اگر اخیرا پیوند پوستی داشتید نیز ممکن است به وکیوم تراپی نیاز داشته باشید. وکیوم تراپی می تواند به درمان زخم های بزرگ هم کمک کند چرا که درمان این نوع زخم ها مدت زمان زیادی به طول می انجامد.

به طور کلی از وکیوم تراپی برای درمان سریع تر زخم های مزمن بخصوص زخم هایی که دچار مشکل در بهبودی به دلیل اخلال در گردش خون هستند استفاده می شود. از جمله اصلی ترین موارد عبارتند از :

وکیوم زخم دیابتی:

زخم های دیابتی از جمله زخم هایی هستند که به سختی التیام یافته، امکان عفونت آن ها زیاد بوده و ممکن است به روش های معمول درمان پاسخ ندهند. بنابراین وکیوم تراپی به طور گسترده ای برای درمان این زخم ها استفاده می شود. درمان زخم پای دیابتی می تواند با ترکیب چند روش از جمله استفاده از وکویم تراپی انجام شود. کاهش عفونت، بهبود گردش خون، کمک به بسته شدن زخم و تسریع در بافت سازی منجر به درمان زخم دیابتی با وکیوم تراپی می شود.

درمان با فشار منفی زخم بستر:

زخم های بستر یا زخم فشاری گروه دیگری از زخم ها هستند که برای درمان آن ها از وکیوم تراپی استفاده می شود. از وکیوم تراپی برای زخم بستر درجات سه یا چهار استفاده می شود، البته در صورتی که عفونت فعال وجود نداشته باشد. کاهش فشار بر روی زخم و بهبود گردش خون به ترمیم سریع تر این زخم ها و جلوگیری از پیشرفت آن ها کمک می کند.

درمان زخم سوختگی با وکیوم تراپی:

وکیوم تراپی برای درمان زخم های سوختگی هم استفاده می شود. در سوختگی های عمیق زخم مزمن به وجود می آید، که در عین دردناک بودن، درمان هم با مشکل مواجه می کند. درمان با استفاده از فشار منفی با کاهش تورم، کاهش ترشحات، کاهش خطر عفونت و کمک به بافت سازی، به درمان زخم سوختگی کمک می کند.

وکیوم در زخم جراحی:

ممکن است زخم های ناشی از جراحی نیز در برخی افراد به سختی التیام پیدا کنند و تبدیل به زخم مزمن شوند. بدین منظور هم می توان از وکیوم تراپی زخم کمک گرفت تا خطر عفونت کاهش یافته، جریان خون بهتر شده و زخم جراحی سریع تر ترمیم شود و مزیت مهمی که در زخم های جراحی مخصوصا زخم های محل زایمان یا زیبایی دارد این است که باعث عدم تشکیل اسکار میشود.

زخم های وریدی و شریانی:

از دیگر زخم های مزمن در افراد زخم های وریدی و شریانی هستند که خود به دلیل مشکلات گردش خون ایجاد شده اند. وکیوم تراپی با افزایش گردن خون در ناحیه زخم ها و کاهش ادم به درمان این نوع زخم ها هم کمک می کند.

مزایای وکیوم تراپی:

اصلی ترین مزایای درمان با فشار منفی عبارتند از:

کاهش خطر عفونت:

در زخم هایی که ترحشات زیاد بوده و خطر عفونت بالاست، کاهش بار باکتریایی می تواند از عفونی شدن زخم جلوگیری کند. وکیوم تراپی با خارج کردن ترشحات در این زمینه مؤثر بوده و می تواند از عفونت و وخیم تر شدن زخم جلوگیری کند.

کاهش درد:

روش درمانی وکیوم تراپی ممکن است خود با کمی درد همراه باشد، اما به تدریج با کم کردن تورم درد و ناراحتی بیمار را کم می کند.

کاهش دفعات تعویض پانسمان:

تعویض پانسمان زخم برای کنترل رطوبت و تمیزی زخم ضروریست، با این حال نیاز به تعویض زیاد به دلیل آلوده شدن پانسمان، هم برای بیمار ناراحت کننده است و هم هزینه بیشتر را شامل می شود. با وکیوم تراپی زخم به دلیل جذب مؤثر تر ترشحات و کاهش میزان آن، نیاز کمتری به تعویض پانسمان است.

افزایش حجم و سرعت تشکیل بافت گرانولاسیون:

بافت صورتی رنگ و جدیدی که بر روی زخم ایجاد می شود بافت گرانوله است که برای روند ترمیم ضروریست. با تمیز تر شدن زخم، کاهش ترشحات و خون رسانی بهتر در ناحیه زخم، بافت گرانولاسیون هم سریعتر و در حجم بیشتر رشد می کند که بهبودی سریع تر را به دنبال خواهد داشت.

امکان انجام وکیوم تراپی در منزل:

از دیگر مزایای وکیوم تراپی این است که امکان انجام آن در منزل بیمار وجود دارد. بنابراین برای بیمارانی که توانایی خروج از منزل و مراجعه به کلینیک ها را ندارند، می توان از خدمات وکیوم تراپی زخم در منزل استفاده کرد. از جمله بیماران مبتلا به زخم بستر که ممکن است شرایط حرکت نداشته باشند.

کاهش هزینه های درمان(با سرعت بخشیدن به ترمیم و کاهش زمان درمان نسبت به پانسمان)، غیرتهاجمی بودن و بهبود کیفیت زندگی بیمار از دیگر مزایای وکیوم تراپی زخم هستند.

معایب و موارد منع استفاده از وکیوم تراپی:

با وجود تمام مزایای وکیوم تراپی، این روش نیز مانند هر روش درمانی دیگری ممکن محدودیت ها و ایراداتی داشته باشد. از جمله :

هزینه بالا:

تجهیزات و دستگاه وکیوم تراپی نسب به پانسمان های معمولی هزینه بیشتری دارند. همچنین به دلیل نیاز به انجام چند جلسه درمان، ممکن است هزینه های بیشتری به بیمار تحمیل شود. البته برای کاهش هزینه ها می توان به مراکز و کلینیک هایی مراجعه کرد که خدمات به صرفه تری را ارائه می دهند. بعضی از مراکز و ارائه دهنده های خدمات مربوطه، با خرید تجهیزات وکیوم تراپی دستگاه را به صورت اجاره رایگان دستگاه وکویم تراپی در اختیار بیمار قرار می دهند که صرفه بسیار بیشتری داشته و از هزینه ها می کاهد.

نیاز به صبر و مراقبت:

انجام وکیوم تراپی نیاز به صبر و پیگیری دارد. نمی توان با یک انجام تنها یک جلسه به نتیجه مطلوبی رسید، بنابراین بیمار باید همکاری لازم را داشته باشد. هم چنین لازم است تا مراقبت هایی پس از وکیوم انجام شود، از جمله اعمال و تعویض پانسمان مخصوص.

عوارض جانبی وکیوم تراپی:

ممکن است در برخی موارد وکیوم تراپی عوارضی همراه داشته باشد. از جمله خونریزی، عفونت، درد و آسیب به بافت. البته این عوارض معمولا در صورتی بروز می کنند که روند درمانی به خوبی انجام نشود و تخصص کافی وجود نداشته باشد. با انتخاب گروه درمانی متخصص و ماهر، عوارض هم به حداقل می رسند و برای بسیاری از بیماران عارضه ای وجود ندارد.

محدودیت ها و موارد منع استفاده از وکیوم تراپی:

وکیوم تراپی برای درمان بسیاری از زخم های مزمن استفاده می شود، با این حال در موارد و شرایطی محدودیت استفاده دارد  از جمله :

• زخم های سرطانی : وکیوم تراپی برای درمان این زخم ها مناسب نیست.
• زخم های آلوده : در مواردی که عفونت فعال وجود دارد و زخم بسیار آلوده است، نباید از وکیوم تراپی استفاده شود چرا که می تواند عفونت را گسترش دهد. ابتدا نیاز است تا با درمان آنتی بیوتیکی عفونت کنترل شود.
• پوست های حساس : در افرادی که پوست بسیار حساسی دارند ممکن است روش وکیوم تراپی ایجاد واکنش کند.
• اختلالات انعقادی خون : در صورتی که بیمار دارای اختلالات انعقادی خون است، نباید از وکیوم تراپی استفاده شود. 

وکیوم تراپی  به دلیل اینکه روش درمانی به نسبت جدیدی است خیلی از افراد معمولی و حتی درمانگران زخم و پزشکان نیز از مزایا و روش های آن اطلاعات ندارند و ممکن است راهنمایی غلط به شما بدهند یا وکیوم تراپی نامناسب برای مشکل شما انجام دهند

درصورت نیازبه اطلاعات درست ومشاوره رایگان به شماره 09037245594 کلینیک زخم امید تماس بگیرید