زخم های دیابتی

• زخم‌های دیابتی یکی از عوارض شایع و جدی بیماری دیابت هستند که به دلیل افزایش قند خون مزمن، تخریب اعصاب (نوروپاتی) و گرفتگی رگ‌ها ایجاد می‌شوند. این زخم‌ها در صورت عدم درمان به‌موقع، می‌توانند منجر به عفونت شدید و قطع عضو شوند.خیلی ها ممکنه براشون سوال بشود که دکتر زخم دیابت کجاست؟باید در شهر یا استانشون به کی مراجعه کنند؟در ادامه توضیح داده میشود>>>

 انواع زخم‌های دیابتی

زخم‌های نوروپاتیک:

شایع‌ترین نوع هستند. به دلیل از دست دادن حس در پا، فرد متوجه جراحت، فشار یا سوختگی نمی‌شود. این زخم‌ها دیابتی معمولاً در کف پا ایجاد می‌شوند.

زخم‌های ایسکمیک:

 ناشی از بیماری شریان‌های محیطی (کم‌خونی بافتی) هستند. به دلیل خون‌رسانی ضعیف، اکسیژن کافی به بافت نمی‌رسد و زخم ایجاد می‌شود (اغلب در انگشتان پا).

زخم‌های عصبی-عروقی (نوروایسکمیک):

ترکیبی از هر دو مورد بالا هستند که درمان آن‌ها بسیار دشوارتر است.

 درجه‌بندی زخم های دیابتی (سیستم واگنر – Wagner):

درجه ۰: پوست سالم است اما پای بیمار در معرض خطر (تغییر شکل یا پینه) قرار دارد.

درجه ۱: زخم سطحی که فقط لایه‌های رویی پوست را درگیر کرده است.

درجه ۲: زخم عمیق که به تاندون، کپسول مفصل یا استخوان نفوذ کرده اما عفونت استخوانی ندارد.

درجه ۳: زخم عمیق همراه با عفونت شدید، التهاب استخوان (استئومیلیت) یا آبسه.

درجه ۴: گانگرن (سیاه شدن) در قسمتی از جلوی پا یا پاشنه.

درجه ۵: گانگرن گسترده که کل پا را درگیر کرده و نیاز به قطع عضو دارد.

 روش‌های درمان:

• درمان ترکیبی از روش‌های سنتی و فناوری‌های نوین است:
  

ابتدای تمام درمان های ما بررسی های پزشکی میباشد که باید از نظر وضعیت عروقی-خونرسانی,عفونت و ازمایش هاو  کنترل قند خون کنترل شود.

• دبریدمان (Debridement): برداشتن بافت‌های مرده و عفونی از روی زخم برای تحریک رشد بافت جدید.که در زمان سطحی بودن توسط کارشناسان زخم و در زمان عمقی و وجود عفونت زیاد توسط پزشک جراح انجام میشود
• کاهش فشار (Off-loading): استفاده از کفش‌های مخصوص دیابت، گچ‌گیری یا ویلچر برای برداشتن فشار از روی زخم.از مهمترین و اصلی ترین کارها برای درمان همین برداشتن فشار است و  درصورت رعایت نکردن این موضوع تفاوت زمان ترمیم بسیار زیاد است
• پانسمان‌های نوین: پانسمان‌های حاوی نقره، عسل ‍‍‌یا فاکتورهای رشد که محیط را مرطوب و استریل نگه می‌دارند و با تحریک بافت گرانوله و کنترل عفونت باعث میشود ترمیم سریعتر پیش برود
• پلاسما تراپی و اوزون تراپی: روش‌های نوین برای کشتن باکتری‌های مقاوم به آنتی‌بیوتیک و افزایش اکسیژن‌رسانی.این دو روش درمان کمکی می باشد که طی تحقیقات  تاثیر گذاری اثبات شده است اما نباید به عنوان درمان اصلی بهش نگاه کرد.مواظب سواستفاده از اسم این دو روش باشید

• وکیوم تراپی: به دلیل اینکه اکثر بیماران دیابتی مشکل خونرسانی در اندام تحتانی دارند وکیوم تراپی با استفاده از فشارمنفی باعث بهبود نسبی(درمان نه) در ناحیه زخم میشود که باعث سرعت ترمیم میشود اما اگر درست استفاده نشود نیز ممکن است باعث اختلال بیشتر در خونرسانی و گانگرن شدن موضع بشود

• اکسیژن هایپرباریک (HBOT): قرار گرفتن در محفظه اکسیژن تحت فشار برای تسریع ترمیم بافت‌های عمقی.

نکته خیلی مهم:

در درمان زخم های دیابت خیلی از افراد به دلیل ناآگاهی یا به دلیل اینکه فکر میکنند این زخم کوچک است و مشکلی ندارد و خودبخود خوب میشود درمان را عقب می اندازند و یا با توصیه افراد محلی و قدیمی ها اقدام به زدن مواد خوراکی مثل روغن گوسفند-کره-زردچوبه-روغن زیتون یا بدتر از آن استفاده از دود تریاک یا دود عنبرنسا به زخم دیابتی میکنند که این کار باعث عفونت خیلی شدید میشود که در اکثر مواقع به قطع عضو میرسد.

اگر دیدید زخمی با استفاده از این مواد خوب شده است این را بدانید که این زخم در فاز ترمیم بوده است و زدن یا نزدن این مواد در ترمیم این زخم نقشی نداشته است 

در صورتی که به این گفته شک داشتید با مراجعه به کلینیک های زخم یا افراد دیابتی به قطع عضو شدن مطمئن شوید

 پیشگیری (اصول حیاتی):

پیشگیری همواره کم‌هزینه‌تر و موثرتر از درمان است:

1. بازرسی روزانه: هر روز کف پاها را با آینه چک کنید (به دنبال قرمزی، تاول یا خراش باشید).

2. شستشو و خشک کردن: پاها را با آب ولرم بشویید و بین انگشتان را حتماً کاملاً خشک کنید.

3. کفش مناسب: هرگز در خانه یا بیرون پا برهنه راه نروید. کفش باید پنجه پهن و نرم داشته باشد. و استفاده از صندل و دمپایی به دلیل بالا رفتن احتمال سایش کناره های پا وانگشتان و ایجاد تاول ممنوع است

4. کوتاه کردن صحیح ناخن: ناخن‌ها را صاف کوتاه کنید و گوشه‌های آن‌ها را گرد نکنید تا در گوشت فرو نروند.

5. کنترل دقیق قند خون: حفظ قند خون زیر 200 وآزمایش A1C زیر ۷ درصد، سرعت ترمیم بافت را به شدت بالا می‌برد.

6. ترک دخانیات: سیگار باعث تنگی عروق و مرگ بافت‌های پا در بیماران دیابتی می‌شود. و در زمان زخم باید حتما ترک شود .

نکته مهم: هرگونه تغییر رنگ، بوی بد یا تورم در پای فرد دیابتی یک فوریت پزشکی محسوب می‌شود و باید سریعاً به پزشک یا کلینیک زخم امید کرمان مراجعه کرد.چون هرروز که از زخم بگذرد و درمان شروع نشود احتمال قطع عضو شما بالا میرود.